We moeten president Bush meer krediet geven, want feitelijk gezien verlost hij ons van schurken. Dat is belangrijk, maar niet populair. Ingrijpen in het Midden-Oosten is goed voor de stabiliteit en we zijn daartoe verplicht omdat we er toch al zitten; ‘we’ is hierin het Westen. Iedereen die dit niet ziet is in staat van ontkenning.

Dit is een zeer beknopte samenvatting van het artikel dat Dirk-Jan van Baar, die de kost verdient als journalist, vandaag schrijft op de opiniepagina van de Volkskrant. Het artikel is genaamd: “Goed dat Bush op schurkenjacht ging.” Die conclusie is niet de mijne, maar dat is geen punt. Het is echter jammer dat het verhaal niet in het juiste perspectief staat.

De schurkenjacht van Bush (of Amerika, of de Amerikaanse regering, zoals u wilt) is direct terug te leiden naar 11 september 2001. De oorzaak van de schurkenjacht is de aanval van terroristen op Amerikaans grondgebied. Er is een gevoel van onveiligheid gecreëerd, door wie laten we maar in het midden, waarop mensen een antwoord verwachten van de Amerikaanse overheid.

Als antwoord valt de VS eerst Afghanistan binnen, na het Bin Laden-ultimatum dat aan de Taliban is gesteld. Er is echter (nog) geen aanleiding om Irak binnen te vallen. Die aanleiding wordt naar veel zoeken niet gevonden maar gemaakt. Het product daarvan is Rafid Ahmed Alwan a.k.a. Curveball.

De beste man is naarstig op zoek naar een Green Card. Het is een Irakese dissident, die informatie over het Irakese bewind met de CIA ruilt tegen allerlei voordelen. Daarbij laat hij zich niet hinderen door de realiteit en vertelt de CIA-agenten vooral wat hem gewichtig lijkt.

Aanleiding

In essentie is Curveball de enige aanleiding om Irak binnen te vallen die verantwoord is aan de buitenwereld (Veiligheidsraad, internationale media, etc.). We zien allemaal Colin Powell nog wel wapperen met een busje poedersuiker.

Een oorlog baseren op verkeerde informatie, dat kan gebeuren. De miscommunicatie is te groot binnen de veiligheidsdiensten en er spelen verschillende belangen. De oorlog wordt echter maar op één bron gebaseerd. En zoals we allemaal weten is één bron geen bron. Dat is de directe verantwoordelijkheid van een president.

Afgezien van de daadwerkelijke aanleiding zijn er natuurlijk allemaal andere motieven te suggereren. De neoconservatieve vrienden van Bush jr. is het al jaren een doorn in het oog dat Bush sr. de klus niet eerder heeft afgemaakt. In 1991 kan Saddam namelijk zonder veel moeite van de troon gewipt worden, maar dat wordt nagelaten.

Een ander motief is zonder twijfel de olie. Van Baar haalt dit in zijn stuk ook aan. Zonder interventie zou de olieprijs nu weleens ook heel hoog kunnen zijn geweest. Met een leider als Saddam in de regio kun je dat maar beter niet hebben. Nu kunnen de westerse oliebedrijven in ieder geval nog van de winst profiteren.

Het derde motief is de democratisering. Irak is een democratisch experiment, dat als voorbeeld had moeten gelden voor de hele regio. Een, liefst liberale, democratie in de regio kan andere volkeren laten proeven aan de vrijheid en welvaart die dit systeem biedt.

Schurkenjacht

Van de drie bovenstaande belangen gaat er, in mijn ogen, maar één uit van de schurk Saddam Hoessein. Het was inderdaad niet de bedoeling dat Saddam weapons of mass destruction ging verhandelen met terroristen. Dit is en zal een wijd verspreid argument zijn, gedeeld door velen in de internationale gemeenschap.

De andere motieven gaan echter uit van niet echt ’schurkachtige’ tegenstrijdige belangen. Dat is toch geen kapstok waaraan je een oorlog op kunt hangen, als beschaafd westerling? Als Bush een idealist was die echt schurken achterna ging, had de wereld er nu heel anders uitgezien.

Schurkenjacht is geen ideaal van Bush. Het veiliger maken van de wereld ook niet. Er zijn genoeg plekken in Rusland waar nucleair materiaal voor het oprapen ligt voor terroristen. Dat kun je met een fractie van het budget dat voor Irak is gebruikt, opruimen. Daar gaat echter de aandacht van Bush niet naar uit. Nee, het gevaar ligt in Irak!

“Het gaat de goede kant op in Irak

, maar de critici verkeren in een staat van ontkenning.” Dit schrijft Van Baar. Okee, ik voel me wel aangesproken door die opmerking. Ik ga het euvel voor mezelf ook vergroten door de suggestie te wekken dat het succes in Irak bedrog is. De verkiezingen in Amerika komen eraan en dan komt het de Republikeinen wel goed uit dat er positief nieuws uit Irak komt.

Of de troop surge in Irak succesvol is kunnen we pas over enkele jaren beoordelen. Het is de laatste tijd inderdaad stil rondom Irak. Er zijn nauwelijks nog aanslagen in het nieuws en het Irakese leger schijnt actiever te worden. Ik kan dit niet in een perspectief zetten. Het zou namelijk niet de eerste keer zijn dat we voor de gek worden gehouden. Dit is echter erg suggestief van mijn kant.

Misschien verkeer ik inderdaad in een staat van ontkenning. Maar daar heeft de situatie het ook naar gemaakt. Ik kan het moeilijk verkroppen dat een oorlog die op verkeerde gronden wordt begonnen, succesvol genoemd wordt. Dat druist in tegen mijn gevoel van rechtvaardigheid. Van Baar echter niet en dat wou ik, geloof ik, even kwijt.